Deel 3, 20 augustus 2007
Door Mark Uitendaal en Leon Krancher

Verwante artikelen:

Waarschuwing: alle verantwoordelijk wordt afgewezen! De inhoud van deze pagina heeft enkel doel te informeren. Probeer geen experimenten na te doen die op deze pagina staan. De NAVRO en de auteur van dit artikel kunnen geen verantwoordelijkheid nemen voor lezers die gebruik maken van dit artikel. Het is in Nederland verboden bij wet om de hier beschreven stuwstof te bezitten als u niet in het bezit bent van een ontheffing op de "Wet Explosieven Civiel Gebruik" (WECG).

De vlucht van de Quick and Dirty.

Nadat de bouw raket was afgerond, was het tijd om de Quick and Dirty te laten vliegen. De hele week voor de lanceerdag waren we een beetje opgewonden. De motoren waren voorbereid en klaar voor gebruik, het elektronicacompartiment was geprogrammeerd en de parachute was opgevouwen. Tijdens de laatste week voor de lanceerdag besloten we the gaan vliegen met de PaDS en de R-DAS. Dit hebben we gedaan omdat de back-uptimer uiteindelijk toch niet voldeed. De raket is op donderdag naar de lanceerplaats ASK 't Harde bij Oldebroek overgebracht.

De raket werd op donderdagmiddag door NAVRO inspecteurs gecontroleerd op stabiliteit en veiligheid. Na een grondige inspectie werd de raket goedgekeurd om te vliegen. Na de inspectie gingen we naar het preparatie gebouw. In dit gebouw werd de raket is in elkaar gezet en klaar gemaakt voor de vlucht. Ook moeten alle pyrotechnische onderdelen, zoals de ontsteker, de motor en de ladingen van het parachuteersysteem geplaatst worden in dit gebouw. Omdat de Quick and Dirty vliegt met op maat gemaakte motoren, waren er weinig voorbereidingen nodig om vluchtklaar te zijn.

Nadat de raket helemaal klaar was voor de volgende dag zijn we naar de bar gegaan voor de gezellige avond met veel vrienden en goedkoop bier. Door gebrek aan slaapkamers op de militaire basis sliepen we in een Scoutinggebouw, wat een paar kilometers van de basis was. Dit was op het laatste moment geregeld door de NAVRO, waarvoor onze dank!

De hele week was de weersvoorspelling voor de lanceerdag slecht. Maar toen we vrijdags wakker werden scheen de zon en stond er weinig wind. Het ging dus een mooie dag worden om raketten te lanceren! Na een kort ritje naar de militaire basis gingen we direct door naar het preparatiegebouw. Er moest een hoop gedaan worden in de uren voor de lancering. Het programma was erg druk was die dag, het lanceervenster kort en we hadden maar één lanceerkans voordat onze lancering naar het einde van de dag zou worden opgeschoven, wanneer er meer wind zou kunnen staan!

Nadat we een hoop werk hadden verricht was de raket eindelijk klaar. Ongeveer acht uur 's ochtends werd de locatiezender aangezet en het elektronicacompartiment afgesloten.

Het parachutecompartiment werd afgesloten en dichtgemaakt met nylon. De twee raketmotoren werden in de raket geplaatst en de twee trappen aan elkaar gekoppeld. Nieuw aan deze raket was dat de twee trappen ook nog met een nylon breekbout aan elkaar zaten, om een stijvere verbinding te maken.

Om ongeveer kwart over negen werd de raket overgebracht naar het lanceergebied. De lancering zou om tien uur zijn, dus nu begon het lange wachten. Vanwege tijdgebrek was er geen statische show van de raketten voor het publiek, dus was er geen fotomoment deze keer.

Om ongeveer kwart voor tien werd aan ons gemeld dat de raket in de rails van de lanceertoren kon worden geplaatst, dus gingen we naar beneden naar de lanceertoren. Na een korte inspectie is de raket in de rails gehangen. Maar toen was er een probleem. De stopbout in de lanceerrails was kwijt en lag waarschijnlijk in de bestelbus, die 350 meter verderop stond! Maar de raket, die bijna 12 kilo weegt, werd steeds zwaarder en wij zochten naar een bout die er pas over hooguit 5 minuten zou zijn. Het was dus tijd voor een nieuwe, innovatieve oplossing: ducttape!

Nu de raket aan de lanceerrails hing was het tijd om de ontsteker in de boostermotor te stoppen. De raket was klaar om op scherp gesteld te worden. De veiligheidspluggen werden erin gestopt en het audiobaken geactiveerd. Omdat de raket redelijk groot is, moest dit gedaan worden door in de lanceertoren te klimmen! Eindelijk kon de shuntklem, die de ontsteker van de bovenste trap kortsluit tegen voortijdige ontsteking, worden losgemaakt.

De raket werd hierna aangesloten aan de centrale ontsteekkabel door Peter Heeren, de pyrotechnicus van de NAVRO. De raket was nu klaar voor de lancering!

3...2...1...ontsteking

Nadat het lanceergebied was ontruimt, gingen we allemaal terug naar de commando post. Het aftellen was begonnen en het was tijd om te wachten.

Nadat ik ontsteking gehoord had, drukte ik op de knop en de raket reageerde met een klein wolkje rook. Binnen een halve seconde groeide de rook en de raket steeg in een bijna perfect rechte lijn omhoog. Na vier seconde startte de tweede trap. Dit viel alleen op omdat het rookspoor dikker werd. De rookgenerator deed zijn werk en gaf ongeveer 12 seconde lang rook. De boog is duidelijk te zien op de foto's en in de video.

{video/video/nws/nld/nld25/nld25_01.flv|/video/nws/nld/nld25/nld25_01.jpg|Een filmpje van de lancering van de Quick and Dirty. Na 8 seconde is de "air start" van de motor van de bovenste trap te horen.}

De raket was nu aan het afdalen. Omdat de weersvoorspelling voor de lanceerdag niet erg goed was, hadden we verschillende vluchten thuis gesimuleerd. Hierdoor konden we door naar de locatiezender luisteren en weten of de parachute volledig was ontplooid of dat de raket ballistisch in de grond zou gaan inslaan. Als de bovenste trap ballistisch zou gaan, zou de zender na 42 seconde kapot zijn.

Dus hielden we ons adem in en wachten we af terwijl de raket naar beneden ging. Hij zou een snelheid van snelheid van boven de 95 m/s halen en zou daarna zijn parachute uitwerpen! Na de magische 42 seconde werkte de zender nog! Dit betekende dus dat de raket nog heel was!

Na twee minuten stopte het signaal van de zender. Dit kwam waarschijnlijk doordat de zender uit zicht van de ontvanger was.

Dus gingen we zoeken op de heide, natuurlijk onder streng toezicht van de militairen. Na een paar uur zoeken dachten we het signaal een paar keer te horen, maar omdat andere signalen die op dezelfde frequentie zaten een stuk luider waren, was het onmogelijk om een goede positiebepaling te doen.

Tijdens onze zoektocht op de heide vonden we de ballistische boostersectie van de raket. Dit deel had ballistisch moeten gaan en het was een wonder dat we het terugvonden.

Jammer! Een perfecte vlucht maar we zijn de raket kwijt, vanwege een slechte ontvanger die niet selectief genoeg was! Ook werkte het hele locatiezendersysteem niet zo als het hoort, dus zullen we onderzoek moeten doen naar een betere locatiezender. Het enige wat we nu nog konden doen was hopen dat de raket door de militairen zou worden gevonden. Maar als de raketbuis bij de landing kapot was gegaan en het erg hard zou regenen op het terrein, dan zou de kwetsbare vluchtcomputer waarschijnlijk niet meer werken.

Na een paar dagen kregen we een telefoontje van de NAVRO. De militairen hadden de raket gevonden! Hij was zelfs in redelijk goede staat! Alleen de bovenkant van de buis was beschadigd vanwege het zipper-effect door de hoge parachuteersnelheid! Gelukkig was mede NAVRO-lid René Hofsteden in de buurt van het artillerieschietkamp, dus hij heeft de raket opgehaald en naar onze streek meegenomen. Hiervoor onze dank!

Toen ik de raket terugkreeg zag het elektronicacompartiment er goed uit, alleen was er wat verf af. Het audiobaken was uitgegaan, maar na wat rommelen aan de schakelaar, kwam er toch een heel zacht toontje uit. De vluchtcomputers waren in orde en er was niks afgebroken. Alleen was merkwaardig genoeg de schakelaar die de 433 MHz. zender zou moeten activeren in de uit positie! Dit komt waarschijnlijk door de kracht van de inslag. Dit is vreemd, want ik dacht dat ik de zender twee minuten lang gehoord had. Dit is nog een reden waarom we het hele gebeuren in de toekomst moeten gaan opnemen.

En nu door naar het interessante gedeelte van het verhaal. Nadat we de vluchtgegevens uit de vluchtcomputers hadden gedownload waren we heel erg verbaasd. De bovenste trap had een gemeten hoogte van 2304 meter gehaald! Dat is verbazingwekkend en waarschijnlijk een record!

Maar hoe kan dit, want onze eigen simulatie en die van de NAVRO voorspelde een hoogte van slechts 1800 meters. Hiervoor zijn slechts twee verkaringen:

  • De motoren produceerde veel meer impuls dan nodig was
  • De luchtweerstand was veel minder dan verwacht

Als de motoren meer stuwkracht gaven, dan zou de raket een veel hogere snelheid krijgen bij het opbranden van de motoren. De snelheid bij het opbranden van de motoren was slecht een klein beetje hoger dan verwacht.

Als de luchtweerstand veel minder zou zijn, zou de raket een beetje meer snelheid bij het opbranden van de motoren hebben, maar het zou daarna flink hoger doorschieten. Na wat vogelen met onze simulatie, kregen we dezelfde resultaten met een veel lagere Cd. De Cd is dan in de buurt van de 0.42 in plaats van de gebruikelijke 0.75. Dit is een dramatische verbetering, wat toe te schrijven is aan:

  • De neuskegel en de bovenkant van de raketbuis waren erg glad. Hier is de grenslaag nog vrij laminair en tegen de raketbuis aan. Hierna is de grenslaag erg turbulent.
  • De schroeven waarmee de verschillende compartimenten aan elkaar zitten, waren verzonken in de raketbuis, wat een vermindering van het frontale oppervlakte en de Cd veroorzaakt.
  • De raket stootte nog rook uit tijdens de doorschietfase, waardoor het luchtledige achter de raket gevuld werd en de luchtweerstand van de raket verminderde.

Er zal nog verder getest moeten worden om deze resultaten te bevestigen.

Alles bij elkaar hebben we veel geleerd van dit project! Deze manier van het project runnen is de blauwdruk voor onze volgende projecten, omdat onze vrije tijd duur en zeldzaam zal zijn. Ook zullen we de manier van bouwen onthouden voor toekomstige projecten. De raket zelf is natuurlijk niet meer geschikt om te vliegen.

Alles bijelkaar was het een leuk project, waar we veel mee geleerd hebben. Dit is geruststellend, omdat het Spectre IIb project uit de bocht vloog (letterlijk qua vluchtbaan en ook qua projectmanagement).

Veel dank aan alle mensen die ons geholpen hebben op de lanceerdag: Nick Appelman en Fred van Arkel voor de foto's en Thiemo van Engelen voor het snelle debuggen van de PaDS software.

Ga naar boven
JSN Boot template designed by JoomlaShine.com